U kan op verschillende manieren betrokken raken bij een strafprocedure. Dat kan bijvoorbeeld als verdachte, beklaagde, getuige of slachtoffer zijn. Het is dan ook essentieel om te weten hoe een strafprocedure verloopt.
Geen strafprocedure zonder misdrijf
Om van een strafprocedure te spreken, moet er eerst sprake zijn van een misdrijf. In het strafrecht maakt men een onderscheid tussen drie soorten misdrijven: overtredingen, wanbedrijven en misdaden.
Misdaden zijn de zwaarste misdrijven, zoals moord en doodslag. Een overtreding is het minst zware misdrijf. Nachtlawaai is daarvan een voorbeeld. Waarom maakt men een onderscheid tussen deze drie categorieën?
Dat onderscheid is belangrijk voor de strafmaat die aan elk type misdrijf verbonden is. Hieronder vindt u de concrete straffen:
- Overtreding: gevangenisstraf van 1 tot en met 7 dagen en een geldboete van 1 tot en met 25 EUR;
- Wanbedrijf: gevangenisstraf van 8 dagen tot en met 5 jaar en een geldboete van minstens 26 EUR;
- Misdaad: gevangenisstraf van minstens 5 jaar en een geldboete van minstens 26 EUR.
Het strafrechtelijk onderzoek
Zodra er sprake is van een vastgesteld misdrijf, starten de Politie en/of het Parket een strafonderzoek op: het opsporingsonderzoek. Dat onderzoek heeft als doel zoveel mogelijk informatie te verzamelen om de juiste dader te identificeren.
Er bestaan twee soorten onderzoeken. Het eerste en meest voorkomende is het opsporingsonderzoek onder leiding van de Procureur des Konings. Het tweede is het gerechtelijk onderzoek onder leiding van de onderzoeksrechter.
Bij een opsporingsonderzoek is er juridisch gezien nog geen sprake van een strafprocedure. Bij een gerechtelijk onderzoek onder leiding van een onderzoeksrechter is dat wel steeds het geval.
Wat zijn de mogelijke gevolgen van het opsporingsonderzoek?
Het kan gebeuren dat er tijdens het opsporingsonderzoek onvoldoende bewijs wordt verzameld, waardoor niemand kan worden vervolgd. In dat geval kan het Openbaar Ministerie beslissen om het dossier te seponeren. Een sepot is een feitelijke beslissing van een parketmagistraat waarbij een opsporingsonderzoek “zonder gevolg” wordt geklasseerd. Die beslissing is altijd tijdelijk en kan dus later nog worden herzien.
Een andere mogelijkheid is dat het onderzoek leidt tot een minnelijke schikking. Dat betekent dat de verdachte niet wordt vervolgd, maar wel een geldsom moet betalen, waardoor de strafprocedure wegvalt.
Tot slot kan het Openbaar Ministerie ervoor kiezen om de verdachte te dagvaarden voor de strafrechter. Daarmee komt de zaak in de volgende fase terecht.
De procedure voor de Politierechtbank
Als het Parket oordeelt dat het opsporingsonderzoek afgerond is en meent dat er voldoende bewijzen tegen de verdachte zijn, zal het Parket dagvaarden. De verdachte krijgt dan een gerechtsdeurwaarder over de vloer die hem of haar beveelt te verschijnen op een zitting van de Politierechtbank. In verkeerszaken is dat doorgaans een zitting voor de Politierechter, of in graad van beroep voor de correctionele rechtbank. Als verdachte bent u wettelijk niet verplicht om aanwezig te zijn op de zitting, maar het is wel sterk aangeraden om er effectief bij te zijn. Anders wordt u bij verstek veroordeeld en heeft u zich niet kunnen verdedigen. U kan zich ook laten vertegenwoordigen door een advocaat.
De zittingen zijn normaal openbaar. Dat betekent dat iedereen de zitting mag bijwonen. Die openbaarheid vormt een extra waarborg dat alles correct verloopt.
De uitspraak van de Politierechtbank
Het kan dat u de uitspraak van de Politierechter meteen krijgt, maar de rechter kan ook beslissen om die op een later moment mee te delen. De rechter kan oordelen dat u schuldig of onschuldig bent.
Als de rechter u schuldig verklaart, riskeert u de volgende straffen:
- een geldboete;
- een vrijheidsstraf, zoals een gevangenisstraf, werkstraf of elektronisch toezicht;
- en/of bijkomende straffen, zoals bijvoorbeeld een rijverbod
Bij de uitspraak van een Politierechter moet u rekening houden met enkele belangrijke punten. Eerst en vooral is het belangrijk om te weten dat geldboetes altijd moeten worden verhoogd met opdeciemen. Dat betekent dat u het bedrag moet vermenigvuldigen met een bepaalde factor. Daarnaast is het cruciaal om tijdig kennis te nemen van de uitspraak, zodat u indien nodig nog hoger beroep kan instellen. De termijn om hoger beroep in te stellen begint namelijk te lopen vanaf de uitspraak (voor zover u aanwezig of vertegenwoordigd was).
En wat na de uitspraak?
Vanaf de uitspraak heeft u het recht om hoger beroep in te stellen als u niet akkoord gaat met het vonnis van de Politierechter. Daarvoor geldt een termijn van 30 dagen na de uitspraak. Was u of uw advocaat niet aanwezig op de zitting? Dan kan u naast hoger beroep, in bepaalde gevallen, ook verzet aantekenen. Verzet betekent dat uw zaak opnieuw voor dezelfde rechter komt. Hoger beroep dient u steeds in bij een “hogere” rechter. Gaat u in beroep tegen een vonnis van de Politierechter, dan komt uw zaak voor de correctionele rechtbank.
Kent u Verkeerszaken.be al?
Verkeerszaken.be is een online advocatenkantoor dat uitsluitend verkeerszaken behandelt. Bent u gedagvaard voor de Politierechtbank, dan kan u bij ons terecht voor een state of the art verdediging.
De advocaten van Verkeerszaken.be zijn experts in verkeersrecht. Uw gemak is onze missie!
Wij willen u volledig ontzorgen en uw dossier zo efficiënt mogelijk zelfstandig afhandelen. U bezorgt ons uw dagvaarding en de gegevens van uw rechtsbijstandsverzekering, als u die heeft, en wij regelen de rest. Wij bespreken uw dossier met u, bereiden alles samen voor en doen er alles aan om het best mogelijke resultaat te behalen.
U kan bij Verkeerszaken.be terecht voor snelheidsovertredingen, rijden zonder papieren, parkeerboetes, door het rood licht rijden, alcoholintoxicatie, vluchtmisdrijf, ... kortom voor alle mogelijke verkeersovertredingen. Contacteer ons voor concreet advies over uw verkeersovertreding.
Anderen lazen ook:
