Fietsers inhalen: 1 meter binnen, 1,5 meter buiten de bebouwde kom
Haalt u een fietser in, dan moet u een zijdelingse afstand bewaren. Binnen de bebouwde kom minstens één meter, buiten de bebouwde kom minstens anderhalve meter.
Die regel staat in artikel 40ter van de Wegcode en geldt sinds 31 mei 2019. Zij geldt ook voor bestuurders van een tweewielige bromfiets.
Laat de beschikbare breedte die afstand niet toe? Dan mag u niet inhalen. U wacht dan tot het wel kan.
Betrokken bij een aanrijding met een fietser? Laad uw stukken op via onze uploadmodule. Wij bekijken wie waar mocht rijden. Gratis en vrijblijvend. Upload uw stukken · Boek een gratis speeddate
Wanneer mag een fietser op de rijbaan, ook met een fietspad?
Dit is het punt waar de meeste discussies over gaan, en waar veel bestuurders van een foute veronderstelling vertrekken.
Een fietser is in principe verplicht het fietspad te gebruiken. Er bestaan echter situaties waarin hij de rijbaan wel mag nemen.
- Om rond een hindernis te rijden. Verkeerd geparkeerde wagens, vuilnisbakken, bouwmaterialen of containers op het fietspad.
- Wanneer het fietspad in slechte staat is. Glasscherven, modder, sneeuw of een slecht wegdek.
- Bij een tweerichtingsfietspad links van de rijbaan, wanneer hij over een korte afstand tweemaal de rijbaan zou moeten oversteken.
- Om een andere fietser in te halen wanneer daar op het fietspad te weinig ruimte is.
En één misvatting die vaak terugkomt: fietssuggestiestroken en sergeantstrepen zijn geen fietspaden. Een fietser is dus niet verplicht ze te gebruiken.
Twee zaken die geen inhalen zijn
Fietsers mogen stilstaande of langzaam rijdende voertuigen rechts of tussen de rijstroken voorbijrijden. Dat wordt juridisch niet als inhalen beschouwd.
Daarom is het altijd gevaarlijk om een stilstaande vrachtwagen of bus in een file voorbij te rijden: er kan een fietser langs komen die daartoe gerechtigd is.
Waar moet een fietser rijden?
Zo dicht mogelijk bij de rechterrand van de rijbaan, net als elke andere bestuurder. Dat staat in artikel 9.3.1 van de Wegcode.
Er bestaan uitzonderingen: op pleinen, op rotondes, en op een rijstrook met pijlen die de te volgen richting aanduiden.
In de praktijk fietst men best op ongeveer vijftig centimeter van de rand, en op een armlengte van geparkeerde auto's. Dat is geen wettelijke norm maar een veiligheidsmarge, zodat de fietser kan uitwijken voor een put of een openslaande deur.
Fietsers mogen bovendien met twee naast elkaar rijden. Zij zijn wel verplicht in één file te rijden wanneer het kruisen met een tegenligger anders niet mogelijk is.
Fietsen in groep: de drie categorieën
Artikel 43bis van de Wegcode maakt een driedeling naar groepsgrootte.
| Groepsgrootte | Fietspad verplicht? | Twee naast elkaar op de rijbaan? | Begeleiding |
|---|
| 14 of minder | ja | neen | geen |
| 15 tot 50 | neen | ja | mag voorafgegaan en gevolgd worden door een auto op circa 30 meter; bij één auto moet die volgen |
| 51 tot 150 | neen | ja | moet voorafgegaan en gevolgd worden door een auto op circa 30 meter |
Er geldt wel een voorwaarde die vaak vergeten wordt: de groep moet gegroepeerd blijven en bestendig met twee naast elkaar rijden.
Heeft een deel van de groep enkele honderden meters voorsprong, dan is er juridisch geen sprake meer van één groep. Daardoor vervalt ook de toelating om de rijbaan te gebruiken.
Wat verandert er op 1 juni 2027?
De nieuwe Code van de openbare weg treedt in werking op 1 juni 2027. Die datum stond oorspronkelijk op 1 september 2026 maar werd uitgesteld.
Let op één bron van verwarring: in de reglementen zelf staat nog 1 september 2026, in afwachting van een wijzigingsbesluit.
Voor fietsers verandert er dan onder meer dit:
- de groepsgrootte schuift op. Een groep wordt geacht 10 of meer leden te hebben, in plaats van 15, met een maximum van 100 in plaats van 150.
- een nieuw bord kan een niet-verplicht fietspad aanduiden, zodat fietsers de rijbaan mogen gebruiken wanneer zij dat verkiezen.
- fietsen op het voetpad is toegestaan tot en met de leeftijd van elf jaar.
- speed pedelecs moeten op de rijbaan rijden en niet op het fietspad waar de maximumsnelheid 50 km/u of minder is.
- een nieuwe markering voor fietsoversteekplaatsen.
Lees daarover ons artikel over de wijzigingen sinds 1 juli 2026.
De fietszone: niet inhalen
In een fietszone zijn motorvoertuigen toegelaten, maar zij mogen er geen fietsers inhalen, en de snelheid is beperkt tot 30 km/u.
Fietsers mogen daar de volledige breedte van de rijbaan gebruiken bij eenrichtingsverkeer, en de rechterhelft bij verkeer in beide richtingen.
Aangepaste snelheid is niet hetzelfde als toegelaten snelheid
Hier maken veel bestuurders een denkfout die hen voor de rechter duur te staan komt.
De wettelijk toegelaten snelheid is niet automatisch een aangepaste snelheid. U kan de limiet respecteren en toch te snel rijden voor de omstandigheden.
Rijdt u zeventig waar zeventig mag, langs een groep fietsers, op een smalle weg met tegenliggers? Dan kan een rechter oordelen dat uw snelheid onaangepast was. Dat is een afzonderlijke tenlastelegging, los van de snelheidsmeting.
Waar zit uw verweer na een aanrijding?
Vier vragen bepalen uw dossier, en op elk daarvan valt te bouwen.
Mocht de fietser daar rijden? Was er een hindernis, was het fietspad in slechte staat, of ging het om een suggestiestrook die geen fietspad is?
Hield u de zijdelingse afstand? Eén meter binnen, anderhalve meter buiten de bebouwde kom. Liet de breedte dat toe?
Bleef de groep gegroepeerd? Bij een peloton dat uiteengevallen was, vervalt de toelating om de rijbaan te gebruiken.
Was uw snelheid aangepast? Dat is een andere vraag dan of u de limiet respecteerde.
Lees daarover ons artikel over wanneer u mee aansprakelijk bent, ook met voorrang en over de bewijswaarde van een proces-verbaal.
Veelgestelde vragen
Hoeveel afstand moet ik houden bij het inhalen van een fietser?
Één meter binnen de bebouwde kom en anderhalve meter erbuiten, op grond van artikel 40ter van de Wegcode.
En als die afstand niet mogelijk is?
Dan mag u niet inhalen. U wacht tot het veilig kan.
Mag een fietser op de rijbaan als er een fietspad is?
In bepaalde gevallen wel: bij een hindernis, bij een fietspad in slechte staat, of bij een tweerichtingsfietspad links waar hij tweemaal zou moeten oversteken.
Moet een fietser een fietssuggestiestrook gebruiken?
Neen. Suggestiestroken en sergeantstrepen zijn geen fietspaden.
Mogen fietsers met twee naast elkaar?
Ja, behalve wanneer het kruisen met een tegenligger daardoor onmogelijk wordt.
Vanaf welke groepsgrootte mag een peloton de rijbaan gebruiken?
Vanaf vijftien deelnemers. Vanaf 1 juni 2027 wordt dat tien.
Mag ik fietsers inhalen in een fietszone?
Neen. En de snelheid is er beperkt tot 30 km/u.
Is de toegelaten snelheid altijd een aangepaste snelheid?
Neen. U kan binnen de limiet rijden en toch te snel voor de omstandigheden.
Zorgeloos naar de politierechtbank
Bij een aanrijding met een fietser draait het zelden om de vraag wie sympathieker is. Het draait om twee nuchtere vragen: mocht die fietser daar rijden, en hield u de wettelijke zijdelingse afstand?
Op beide punten valt te pleiten, en het antwoord staat in het proces-verbaal en op de foto's van de plaats.
Onze advocaten pleiten sinds 1974 voor de Belgische politierechtbanken. Wij lopen de situatie ter plaatse na en zoeken uit welke regel gold.
Laad hier uw stukken op — gratis, vrijblijvend, antwoord binnen 24 uur. Of bel ons op 03 776 94 98.
Heeft u een rechtsbijstandsverzekering? Dan kost onze tussenkomst u in veel gevallen niets. Wij kijken dat kosteloos na, en u kiest altijd zelf uw advocaat.
Anderen lazen ook: