Moet ik mijn rijbewijs altijd op zak hebben?
Ja. Artikel 21 van de Wegverkeerswet vereist twee zaken tegelijk: u moet houder zijn van het juiste rijbewijs, én u moet het bij u hebben wanneer u rijdt.
Ligt uw rijbewijs thuis, op het werk of in een andere wagen, dan rijdt u strikt genomen in overtreding.
In de praktijk valt dat mee. Blijkt bij controle dat u wel degelijk houder bent, dan krijgt u doorgaans een waarschuwing met een korte termijn om het te tonen op het politiekantoor. Doet u dat, dan blijft het daarbij.
Toch een boete of een dagvaarding gekregen? Laad uw stukken op via onze uploadmodule. Gratis en vrijblijvend. Upload uw stukken · Boek een gratis speeddate
Drie verschillende situaties
De wet maakt een onderscheid dat uw dossier volledig bepaalt.
| Situatie | Wetsartikel | Gevolg |
|---|
| U bent houder maar heeft het niet bij u | artikel 31 | doorgaans een waarschuwing met regularisatietermijn |
| U heeft het bij u maar weigert het te tonen | artikel 31 | strafbaar, ook zonder geldige reden |
| U bent geen houder van het vereiste rijbewijs | artikel 30 | een veel zwaarder misdrijf |
Dat laatste onderscheid weegt het zwaarst. Rijden zonder houder te zijn van een rijbewijs valt onder artikel 30 en levert een gevangenisstraf van acht dagen tot twee jaar op, plus een aanzienlijke geldboete. Lees daarover ons artikel over een ongeval zonder rijbewijs.
Het geldt voor elke categorie
De verplichting beperkt zich niet tot rijbewijs B.
Rijdt u met een aanhangwagen, dan heeft u mogelijk categorie BE nodig. Voor een autobus is dat D of D1E, voor een motor A1, A2 of A. In elk van die gevallen moet u het juiste rijbewijs bezitten én bij u hebben.
Bent u nog in opleiding, met een voorlopig rijbewijs of met een begeleider, dan geldt hetzelfde voor uw documenten en attesten. Lees daarover ons artikel over rijden met een voorlopig rijbewijs.
Wat gebeurt er bij een controle?
Zet de politie u aan de kant en heeft u uw rijbewijs niet bij u, dan controleert zij eerst of u wel degelijk houder bent. Dat kan via de eigen databank of via de gemeentediensten.
Blijkt dat zo, dan volgt doorgaans een proces-verbaal van waarschuwing, met een zo kort mogelijke termijn om uw rijbewijs te tonen op het politiekantoor. Doet u dat binnen die termijn, dan krijgt u geen boete.
Waar het wél misloopt
Twee situaties pakken anders uit, en het loont om ze te kennen.
In combinatie met een andere overtreding. Wordt uw rijbewijs onmiddellijk ingetrokken wegens alcohol of drugs, en heeft u het niet bij u, dan is de politie beduidend minder soepel. Zij neemt uw voertuig doorgaans in bewaring, samen met alle boorddocumenten. U krijgt die pas terug zodra u uw rijbewijs toonde. Lees daarover ons artikel over de onmiddellijke intrekking.
Bij weigering. Heeft u uw rijbewijs wel bij u maar weigert u het te tonen, dan bent u strafbaar. Ook wanneer u zich beroept op uw privacy. Dat argument houdt hier geen stand.
Wanneer u het niet kán tonen
Er bestaan situaties waarin u uw rijbewijs wél wil tonen maar dat onmogelijk is. Dan speelt niet artikel 31 maar een zwaardere bepaling.
- U bezit geen rijbewijs voor het voertuig waarmee u rijdt.
- Uw rijbewijs is ingetrokken wegens alcohol of drugs.
- U rijdt tijdens een rijverbod dat de rechtbank uitsprak.
In elk van die gevallen wordt u vervolgd op een andere grond, met een veel zwaardere strafmaat. Lees daarover ons artikel over rijden tijdens een rijverbod.
Praktisch: wat u kan doen
Bewaar uw rijbewijs bij uw identiteitskaart. De meeste mensen die betrapt worden, lieten het in een andere jas of in een andere wagen liggen.
Bent u het kwijt? Vraag meteen een duplicaat aan bij uw gemeente en bewaar het bewijs van die aanvraag. Dat toont uw goede trouw.
Kreeg u een waarschuwing? Ga binnen de opgegeven termijn langs bij het politiekantoor. Dat is de goedkoopste vijftien minuten van uw jaar.
Veelgestelde vragen
Moet ik mijn rijbewijs altijd bij me hebben?
Ja. Artikel 21 van de Wegverkeerswet vereist dat u houder bent én het bij u heeft.
Wat gebeurt er als ik het thuis liet liggen?
De politie controleert of u houder bent. Is dat zo, dan volgt doorgaans een waarschuwing met een korte termijn om het te tonen.
Krijg ik dan een boete?
Niet wanneer u uw rijbewijs binnen de termijn toont op het politiekantoor.
Mag ik weigeren mijn rijbewijs te tonen?
Neen. Weigeren is strafbaar, ook wanneer u zich op privacy beroept.
Geldt dit ook voor een motor of een aanhangwagen?
Ja. De verplichting geldt voor elke categorie: A, BE, D en de andere.
Wat als mijn rijbewijs ingetrokken is?
Dan speelt niet artikel 31 maar een zwaardere bepaling, en dat is een heel ander dossier.
Ik ben mijn rijbewijs kwijt. Wat nu?
Vraag een duplicaat aan bij uw gemeente en bewaar het bewijs van die aanvraag.
Wat als ik geen rijbewijs heb voor dat voertuig?
Dan valt u onder artikel 30, met een gevangenisstraf van acht dagen tot twee jaar en een aanzienlijke geldboete.
Zorgeloos naar de politierechtbank
Uw rijbewijs vergeten is de lichtste inbreuk die u kan begaan, en meestal loopt het met een sisser af.
Waar het misloopt, is wanneer er iets anders bij komt: een alcoholcontrole, een ingetrokken rijbewijs, of de vaststelling dat u helemaal geen houder bent. Dan verandert het dossier van aard.
Onze advocaten pleiten sinds 1974 voor de Belgische politierechtbanken. Wij kijken na op welke grond men u precies vervolgt.
Laad hier uw stukken op — gratis, vrijblijvend, antwoord binnen 24 uur. Of bel ons op 03 776 94 98.
Heeft u een rechtsbijstandsverzekering? Dan kost onze tussenkomst u in veel gevallen niets. Wij kijken dat kosteloos na, en u kiest altijd zelf uw advocaat.
Anderen lazen ook: