Feiten Op 26 april 2024 stelde een trajectcontrole een snelheidsovertreding vast waarbij een bestuurder aan een gecorrigeerde snelheid van 31 km/u zou hebben gereden op de Merchtemsesteenweg te Meise. De bestuurder ontving daarop een uitnodiging tot betaling van een gemeentelijke administratieve sanctie (GAS-boete) van 53,00 EUR. De bestuurder betwistte de boete en trok naar de Politierechtbank. De politierechter in Vilvoorde stelde de bestuurder in het gelijk en baseerde zich op volgende twee argumenten.

1. Geen vaststelling door een daartoe bevoegd persoon

De rechtbank stelde vast dat de verkeerszovertreding niet werd vastgesteld door een daartoe bevoegde persoon (een agent van de lokale politie of een bevoegd personeelslid), maar door een verbalisant aangeduid met een stamnummer die enkel een opleiding had gevolgd om het toestel te bedienen. Er was dus geen duidelijk identificatie van de fysieke vaststeller in het dossier.
Artikel 62 van de Wegverkeerswet vereist nochtans dat elke verkeersovertreding wordt vastgesteld door een fysiek persoon. Een volledig geautomatiseerd systeem, met enkel een stamnummer in het dossier, zonder identificatie van de fysieke persoon, voldoet niet aan die wettelijke vereiste.
De rechtbank stelde vast dat de gemeente dus niet kon bewijzen dat een daartoe bevoegd persoon de overtreding effectief had vastgesteld, waardoor de opgelegde gemeentelijke administratieve sanctie (gas-boete) nietig was. In het kader van gemeentelijke administratieve sancties is dat een cruciale voorwaarde, zeker bij bepaalde snelheidsinbreuken (beperkte snelheidsovertredingen / beperkte snelheidsinbreuken, zoals gas-snelheid vastgesteld via trajectcontrole op een gewestweg).

2. Gedeeltelijke financiering door een private partner

Een tweede argument van de rechter betreft de financiering van het trajectcontrolesysteem.
Automatische controletoestellen mogen slechts tot sancties leiden indien ze volledig door de bevoegde overheid zelf gefinancierd worden (lokale overheid / lokaal bestuur, zoals de gemeente of stad).
In de praktijk beheren en financieren veel commerciële partners, zoals TAAS (Trajectcontrole-as-a-Service), de trajectcontrolesystemen. Daarbij ontvangen de private bedrijven een vaste vergoeding van 24,00 EUR per uitgeschreven boete. De overtreder betaalt zijn boete dus grotendeels aan een privébedrijf. Slechts een deel hiervan komt effectief aan de gemeentekas toe.
Volgens de politierechter voldeed het gebruikte trajectcontrolesysteem in dit dossier niet aan de wettelijke vereisten, omdat het niet uitsluitend door de overheid was gefinancierd. De gemeente Meise bleef bovendien in gebreke om te bewijzen dat zij instond voor de volledige financiering.

Conclusie

Omdat niet voldaan werd aan beide wettelijke voorwaarden, vernietigde de politierechter de opgelegde GAS-boete. Het vonnis zet grote vraagtekens bij de manier waarop trajectcontroles vandaag door veel gemeenten worden georganiseerd, gefinancierd en gevalideerd.
Dit kan belangrijke gevolgen hebben voor heel wat lopende en toekomstige GAS-procedures

Twijfel je aan de rechtmatigheid van jouw GAS-boete?

Ontving jij een GAS-boete (of meerdere gas-boetes) na een trajectcontrole en vraag je je af of deze wel wettig werd opgelegd? Bij Verkeerszaken kan je terecht voor deskundige begeleiding en een grondige beoordeling van jouw dossier (o.a. na snelheidscameras of roodlicht-snelheidscameras, trajectcontrole en bepaalde snelheidsinbreuken). Soms kan een eenvoudige formaliteit zoals een aangetekende brief al het verschil maken richting een correcte betwisting bij de politierechtbank