Voorlopig rijbewijs: nu hetzelfde regime als een beginnende bestuurder
Een voorlopig rijbewijs valt sinds 1 juli 2026 onder dezelfde strenge regeling als het rijbewijs van een beginnende bestuurder. De wet van 25 mei 2026 paste artikel 38, § 5 van de Wegverkeerswet aan. Naast wie minder dan twee jaar houder is van een rijbewijs B, viseert die bepaling nu ook de houder van een als zodanig geldend bewijs. Die omschrijving slaat op het voorlopig rijbewijs.
De redenering van de wetgever is duidelijk. Wie nog leert rijden, mag niet gunstiger uitkomen dan wie net zijn definitieve rijbewijs behaalde. De leerperiode telt mee als een volwaardig onderdeel van uw vorming.
Wat houdt dat strenge regime precies in?
Artikel 38, § 5 laat de rechter weinig ruimte. Veroordeelt hij u voor een overtreding met een motorvoertuig die tot een rijverbod kan leiden? Dan moet hij twee dingen doen. Hij spreekt een verval van het recht tot sturen uit. Daarnaast maakt hij het herstel van uw rijrecht minstens afhankelijk van het slagen voor het theoretisch of het praktisch examen.
Het woordje "moet" doet hier al het werk. De rechter beschikt op dit punt niet over een beoordelingsvrijheid. Uw blanco strafregister of uw goede intenties veranderen daar niets aan.
Bij een overtreding van de derde graad komt daar in de praktijk nog een minimumrijverbod bij. Reken dan op minstens acht dagen.
Het verschil met een gewone bestuurder
Dit onderscheid maakt de impact tastbaar.
| Ervaren bestuurder | Beginnende bestuurder of voorlopig rijbewijs |
|---|
| Rijverbod | de rechter kiest | verplicht |
| Herexamen | de rechter kan | de rechter moet |
| Duur van het gevolg | een periode die afloopt | tot u geslaagd bent |
Die laatste rij verdient uw aandacht. Een rijverbod loopt vanzelf af. Een herexamen niet. Zakt u, dan blijft u zonder rijbewijs tot u alsnog slaagt. Uw straf krijgt daardoor een open einde.
Wilt u weten wat die examens precies inhouden? Lees ons artikel over de vier herstelonderzoeken.
Twee uitzonderingen die het verschil kunnen maken
De wet voorziet zelf in uitzonderingen. Artikel 38, § 5 geldt niet in deze twee gevallen:
- bij een verkeersongeval met uitsluitend lichtgewonden, in het geval bedoeld in artikel 38, § 1, 2°;
- bij overtredingen van de tweede graad zoals bedoeld in artikel 29, § 1.
Die uitzonderingen lijken technisch. Voor uw dossier zijn ze goud waard. De kwalificatie van uw feiten bepaalt namelijk of het strenge regime speelt. Valt uw overtreding net in de tweede in plaats van de derde graad? Dan verandert uw hele vooruitzicht.
Precies daar begint het werk van uw advocaat. Hij betwist niet altijd de feiten. Hij betwist vaak de kwalificatie.
Waarom deze wijziging jonge bestuurders hard raakt
Een voorlopig rijbewijs voelt aan als een oefenperiode. Juridisch is dat niet zo. Rijdt u zonder begeleider terwijl uw model dat vereist? Rijdt u met te veel alcohol op? Dan staat u voor dezelfde rechter als iedereen.
Het verschil zit in de nasleep. Een student die zijn praktijkexamen opnieuw moet afleggen, verliest tijd, geld en zenuwen. Wie zijn wagen nodig heeft voor een studentenjob of een stage, komt bovendien in de problemen.
Bereid u dus voor. Verzamel bewijs van uw rijopleiding, uw gevolgde lessen en uw persoonlijke situatie.
Wat u nu doet
- Kijk naar de kwalificatie op uw dagvaarding. De graad van de overtreding bepaalt of het strenge regime speelt.
- Controleer de datum van de feiten. Feiten van vóór 1 juli 2026 vallen mogelijk nog onder de oude regeling.
- Overweeg vooraf een verkeerscursus. Rechters wijken zelden af van een verplicht rijverbod. Bij een blanco strafregister en een gevolgde cursus gebeurt dat wel.
Veelgestelde vragen
Val ik met een voorlopig rijbewijs onder het regime van de beginnende bestuurder?
Ja. Sinds 1 juli 2026 verwijst artikel 38, § 5 van de Wegverkeerswet ook naar de houder van een als zodanig geldend bewijs, dus het voorlopig rijbewijs.
Moet de rechter mij dan verplicht een herexamen opleggen?
Ja, wanneer hij u veroordeelt voor een overtreding met een motorvoertuig die tot een rijverbod kan leiden. Hij maakt het herstel dan minstens afhankelijk van het theoretisch of praktisch examen.
Bestaan er uitzonderingen?
Ja, twee. Een verkeersongeval met enkel lichtgewonden in het geval van artikel 38, § 1, 2°, en overtredingen van de tweede graad zoals bedoeld in artikel 29, § 1.
Hoelang duurt mijn rijverbod dan?
Bij een overtreding van de derde graad geldt in de praktijk een minimum van acht dagen. Uw rijbewijs krijgt u echter pas terug nadat u ook voor het opgelegde examen slaagde.
Geldt dit ook voor mijn begeleider?
De regeling viseert de bestuurder. Uw begeleider draagt eigen verplichtingen. Bespreek dat concreet met uw advocaat.
Zorgeloos naar de politierechtbank
Een zware overtreding tijdens uw leerperiode weegt zwaarder dan veel jonge bestuurders vermoeden. De wet laat de rechter weinig speelruimte. De ruimte die overblijft, zit in de kwalificatie van de feiten en in uw voorbereiding.
Onze advocaten pleiten sinds 1974 voor de Belgische politierechtbanken. Wij weten waar die ruimte zit.
Laad hier uw dagvaarding op — gratis, vrijblijvend, antwoord binnen 24 uur.
Heeft u een rechtsbijstandsverzekering? Dan kost onze tussenkomst u in veel gevallen niets. U kiest daarbij altijd zelf uw advocaat.
Anderen lazen ook: