Wat kost een veroordeling door de politierechtbank echt?
Een veroordeling door de politierechtbank kost u altijd meer dan de geldboete alleen. Dat verrast vrijwel iedereen die voor het eerst een afrekening ontvangt. In uw vonnis staat een geldboete van 2.000 euro, en enkele weken later staat er bijna 2.400 euro op uw brief.
Dat verschil heeft niets met een vergissing te maken. Naast de geldboete zelf stapelen drie posten zich op: de bijdrage aan het Slachtofferfonds, de bijdrage aan het fonds voor juridische tweedelijnsbijstand en de gerechtskosten.
En er is nog iets veranderd. Sinds 1 september 2026 rekent de wet de opdécimes op een andere manier. Het bedrag dat u betaalt blijft hetzelfde, maar de cijfers in de wetboeken zien er helemaal anders uit.
De opdécimes: sinds 1 september 2026 factor 1,25
De opdécimes zijn een wettelijke verhoging waarmee strafrechtelijke geldboetes mee-evolueren met de levensduurte. Zo hoeft de wetgever niet elke wet afzonderlijk te herschrijven. De regeling staat in de wet van 5 maart 1952.
Op 1 september 2026 veranderde de rekenwijze. Aan het hoofd van Titel IV van de Wegverkeerswet staat sindsdien:
"Ingevolge de wet van 5 maart 1952 betreffende de opdécimes op de strafrechtelijke geldboeten, worden alle hieronder vermelde bedragen van de geldboetes vermenigvuldigd met 1,25."
De wetgever deed twee dingen tegelijk. Hij vermenigvuldigde de basisbedragen in de Wegverkeerswet met acht, en hij verlaagde de factor van tien naar 1,25. Acht maal 1,25 is tien. Uw eindbedrag is dus identiek gebleven.
Verkeersboetes zijn op 1 september 2026 met andere woorden niet duurder geworden. Alleen de manier waarop de wet ze opschrijft is veranderd.
Een voorbeeld. De geldboete voor dronkenschap achter het stuur stond tot 31 augustus 2026 als 200 euro in de wet, maal tien: 2.000 euro. Diezelfde boete staat vandaag als 1.600 euro in de wet, maal 1,25: opnieuw 2.000 euro.
Een basisboete van 200 euro bestaat sinds 1 september 2026 dus niet meer. Wie u nog vertelt dat uw boete met tien vermenigvuldigd wordt, rekent met een tekst die niet langer geldt.
Drie periodes lopen naast elkaar, en de datum van uw feiten bepaalt welke op u van toepassing is.
| Datum van uw feiten | Regeling | Factor |
|---|
| tot en met 31 januari 2026 | 70 opdécimes | × 8 |
| 1 februari tot 31 augustus 2026 | 90 opdécimes | × 10 |
| vanaf 1 september 2026 | nieuwe tekst van de Wegverkeerswet | × 1,25 |
De verhoging van 70 naar 90 opdécimes kwam er door de wet van 19 december 2025, gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad van 30 december 2025.
Let op twee zaken. De datum van uw feiten telt, niet de datum van uw zitting. Een overtreding van januari 2026 die pas in 2027 voorkomt, blijft dus onder factor 8 vallen. En de opdécimes gelden enkel voor geldboetes die een rechter uitspreekt. Een onmiddellijke inning of een minnelijke schikking valt erbuiten.
Meer uitleg over dit mechanisme leest u in ons artikel over de opdécimes sinds 1 september 2026.
De bijdrage aan het Slachtofferfonds
Spreekt de rechter een geldboete uit van minstens 25 euro? Dan veroordeelt hij u verplicht tot een bijdrage aan het Fonds tot hulp aan de slachtoffers van opzettelijke gewelddaden en aan de occasionele redders. Dezelfde verplichting geldt bij een gevangenisstraf van minstens 8 dagen of een werkstraf van minstens 46 uur.
Die bijdrage bedraagt 250 euro. Dat bedrag veranderde niet op 1 september 2026.
Hier geldt een eigen regel die veel mensen missen. Anders dan bij de geldboete telt hier niet de datum van uw feiten. U betaalt 250 euro, ook wanneer u de overtreding vóór 1 februari 2026 beging.
Twee zaken verrassen mensen verder. De bijdrage geldt ook wanneer er bij uw feiten helemaal geen slachtoffer was. En zij is verschuldigd per tenlastelegging. Veroordeelt de rechtbank u voor twee inbreuken, dan betaalt u twee keer.
In de praktijk voelt die bijdrage aan als een tweede straf. Soms ligt zij zelfs hoger dan de effectief uitgesproken geldboete. Lees daarover ons artikel over het Slachtofferfonds.
Het fonds voor juridische tweedelijnsbijstand
Elke veroordeling door de politierechtbank brengt daarnaast een bijdrage mee aan het begrotingsfonds voor juridische tweedelijnsbijstand. Dat fonds financiert de pro-Deoregeling voor wie zich geen advocaat kan veroorloven.
Die bijdrage bedraagt 26 euro. Zij is niet onderworpen aan de opdécimes, dus dit bedrag blijft zoals het is.
De gerechtskosten
Tot slot draagt u de gerechtskosten. Daaronder vallen onder meer de dagvaardingskosten en de procedurekosten. Het vonnis begroot die kosten concreet.
Reken op ongeveer 100 euro. In dossiers met een deskundige, een bloedanalyse of takelkosten loopt dat bedrag hoger op. Ook de kosten van een speekselanalyse of een ademanalyse komen op uw rekening zodra de overtreding bewezen is.
Bezorgd over de kostprijs? Laad uw dagvaarding op via onze uploadmodule. Wij bekijken gratis wat u concreet riskeert. Heeft u een rechtsbijstandsverzekering, dan kost onze tussenkomst u in veel gevallen niets. Upload uw dagvaarding · Boek een gratis speeddate
Een rekenvoorbeeld
De rechter veroordeelt u wegens dronkenschap voor feiten van na 1 september 2026. De wet zet die geldboete op 1.600 euro, en na de opdécime van 1,25 staat er 2.000 euro in uw vonnis. Uw eindafrekening ziet er dan ongeveer zo uit.
| Post | Bedrag |
|---|
| Geldboete in de wet 1.600 euro × 1,25 | € 2.000 |
| Bijdrage Slachtofferfonds | € 250 |
| Fonds juridische tweedelijnsbijstand | € 26 |
| Gerechtskosten | ± € 100 |
| Totaal | ± € 2.376 |
Bijna 400 euro boven op de geldboete die u in de zittingszaal hoorde.
Betreffen uw feiten januari 2026 of eerder, dan gold nog de oude tekst: een basisbedrag van 200 euro maal 8, oftewel 1.600 euro. Uw totaal komt dan op ongeveer 1.976 euro.
Vergeet de onderzoeken niet
Bij alcohol- en drugsdossiers eindigt de rekening daar vaak niet. Legt de rechter u herstelonderzoeken op, dan betaalt u ook die zelf. Reken op ongeveer 620 euro voor het geheel.
Lees daarover ons artikel over de vier herstelonderzoeken en over hoe u die kosten kan aftrekken van uw geldboete.
Waar uw advocaat het verschil maakt
Precies hier ligt de meerwaarde van een goede verdediging. De vorken in de Wegverkeerswet zijn breed. Bij dronkenschap loopt de geldboete van 2.000 tot 20.000 euro. Waar u in die vork belandt, wordt op de zitting beslist.
Vier hefbomen bestaan er.
- Een lagere geldboete. Verzachtende omstandigheden wegen zwaar. Elke honderd euro die uw advocaat van het bedrag in de wet afkrijgt, scheelt 125 euro op uw afrekening.
- Uw financiële draagkracht. Sinds 1 september 2026 verplicht artikel 52, § 2 van het Strafwetboek de rechter om rekening te houden met uw financiële draagkracht en uw sociale toestand. Bewijst u een precaire financiële situatie, dan mag hij onder het wettelijk minimum gaan. Hij kan u ook in schijven laten betalen.
- Uitstel. Krijgt u een geldboete van 2.000 euro waarvan de helft met uitstel? Dan betaalt u meteen 1.000 euro in plaats van 2.000 euro. Pleegt u binnen de proeftermijn geen nieuwe feiten, dan vervalt de rest definitief.
- Opschorting van de uitspraak. De rechter verklaart de feiten bewezen zonder een straf op te leggen. Geen boete betekent ook geen opdécimes en geen bijdrage aan het Slachtofferfonds.
Lees daarover ons artikel over de alternatieven die de politierechter kan opleggen.
Veelgestelde vragen
Zijn mijn verkeersboetes duurder geworden op 1 september 2026?
Neen. De basisbedragen in de Wegverkeerswet gingen maal acht, en de factor ging van tien naar 1,25. Acht maal 1,25 is tien, dus uw eindbedrag bleef identiek.
Met welke factor rekent de wet in 2026?
Met 1,25 voor feiten vanaf 1 september 2026, op de opgetrokken bedragen. Met 10 voor feiten van 1 februari tot 31 augustus 2026. Met 8 voor feiten tot en met 31 januari 2026.
Waar staat die factor 1,25?
Aan het hoofd van Titel IV van de Wegverkeerswet, met verwijzing naar de wet van 5 maart 1952. De eerdere verhoging van 70 naar 90 opdécimes kwam er door de wet van 19 december 2025, gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad van 30 december 2025.
Welke datum telt: die van mijn overtreding of die van mijn vonnis?
Voor de geldboete telt de datum van de feiten. Voor de bijdrage aan het Slachtofferfonds geldt altijd het actuele bedrag van 250 euro.
Waarom betaal ik meer dan de geldboete in mijn vonnis?
Door de bijdrage aan het Slachtofferfonds van 250 euro, de bijdrage van 26 euro aan het fonds voor juridische tweedelijnsbijstand en de gerechtskosten.
Moet ik het Slachtofferfonds betalen als er geen slachtoffer was?
Ja. Die bijdrage is verschuldigd bij elke geldboete vanaf 25 euro, ongeacht of er slachtoffers waren.
Gelden de opdécimes ook op een onmiddellijke inning?
Neen. Zij gelden enkel voor geldboetes die een rechter uitspreekt. De onmiddellijke inningen van 64, 128, 191 en 520 euro bleven op 1 september 2026 ongewijzigd. Bij een onmiddellijke inning geldt wel een administratieve toeslag.
Betaalt mijn rechtsbijstandsverzekering mijn boete?
Neen. Een verzekering dekt uw advocaat- en gerechtskosten, nooit uw strafrechtelijke geldboete.
Zorgeloos naar de politierechtbank
De eindafrekening van een verkeersdossier valt bijna altijd hoger uit dan verwacht. Dat maakt de zitting zelf belangrijker dan mensen denken. Wat daar over uw geldboete beslist wordt, bepaalt het grootste deel van uw factuur.
Onze advocaten pleiten sinds 1974 voor de Belgische politierechtbanken. Wij pleiten voor een lagere boete, voor uitstel of voor een opschorting.
Laad hier uw dagvaarding op — gratis, vrijblijvend, antwoord binnen 24 uur. Heeft u een rechtsbijstandsverzekering? Dan kost onze tussenkomst u in veel gevallen niets. U kiest daarbij altijd zelf uw advocaat.
Anderen lazen ook:
