Een attest van aanwezigheid: waar u het vraagt
Bij de griffie, op de dag van de zitting zelf. Dat is de enige plaats waar u een bruikbaar document krijgt.
Meld u aan bij de griffier in de zittingszaal en vraag een attest van aanwezigheid. Doe dat vóór de zitting begint of meteen na uw zaak, want daarna is de griffier vertrokken en staat u met niets.
Één ding moet u vooraf weten: zo'n attest is praktijk, geen wettelijk recht. Er staat geen bepaling in het Wetboek van Strafvordering die de griffie verplicht u dat papier te geven. Griffies doen het omdat de vraag redelijk is, en in de meeste zittingszalen krijgt u het zonder discussie. Maar u kan het niet opeisen.
Daarom drie voorzorgen:
- Vraag het vooraf na. Bel de griffie enkele dagen vóór de zitting en vraag of ze aanwezigheidsattesten afgeven en hoe.
- Vraag uw advocaat ernaar. Verschijnt hij mee, dan vraagt hij het attest ter plaatse voor u, of levert hij zelf een verklaring af.
- Regel een alternatief. Krijgt u niets van de griffie, dan blijft uw dagvaarding het document dat aantoont dat u die dag en dat uur werd verwacht.
Wilt u weten hoe uw dag er verder uitziet, lees dan hoe een zitting bij de politierechtbank verloopt.
Wat op het attest staat, en wat niet
Het attest zegt dát u er was, niet waarom. Dat onderscheid is het belangrijkste van dit artikel.
Een aanwezigheidsattest bevestigt in de regel uw naam, de datum, het uur en de rechtbank waar u zich aanmeldde. Dat is alles wat uw werkgever nodig heeft: hij moet weten waar u die ochtend was, niet waarvoor.
Wat er dus niet op hoort:
- De tenlastelegging. Uw werkgever heeft geen enkele reden om te weten dat het over alcohol, snelheid of een ongeval gaat.
- De hoedanigheid waarin u verscheen. Beklaagde, getuige of burgerlijke partij: dat is uw zaak.
- De uitspraak of de strafmaat. Die valt vaak later, en hoort nergens in dit document.
Doe daarom altijd dit: kijk het attest zelf eerst in voor u het doorgeeft. Staat er meer op dan de datum, het uur en de rechtbank, vraag dan aan de griffier of het beperkter kan. Kan dat niet, dan beslist u zelf of u het wil gebruiken.
Ontstaat de vraag toch, dan is het goed te weten dat een verkeersveroordeling niet zomaar op elk uittreksel verschijnt. Lees daarover wat uw werkgever van uw strafblad ziet.
Gedagvaard en niet zeker wat u aan uw werkgever moet zeggen? Laad uw dagvaarding of proces-verbaal op via onze uploadmodule. Wij bekijken uw dossier en zeggen u wat er speelt. Gratis en vrijblijvend. Upload uw dagvaarding · Boek een gratis speeddate
Hebt u recht op klein verlet?
Als beklaagde: naar onze lezing niet. En dat is een onaangenaam antwoord, dus wij leggen uit waarop het steunt.
Klein verlet, ook omstandigheidsverlof genoemd, is geregeld in het koninklijk besluit van 28 augustus 1963 betreffende het behoud van het normale loon voor afwezigheidsdagen ter gelegenheid van familiegebeurtenissen of voor de nakoming van staatsburgerlijke verplichtingen of van burgerlijke opdrachten.
Dat besluit werkt met een limitatieve lijst. Wat er niet in staat, geeft geen recht op loon met behoud van betaling. De lijst somt zestien gevallen op: een huwelijk, een overlijden, een plechtige communie, een oproep bij een rekruteringscentrum, het ambt van bijzitter in een stembureau, en zo verder.
De rubriek die over rechtbanken gaat, luidt in de officiële lijst van de Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg:
"Deelneming aan een jury, oproeping als getuige vóór de rechtbank of persoonlijke verschijning op aanmaning van de arbeidsrechtbank: de nodige tijd, met een maximum van 5 dagen."
Lees die drie gevallen na. Een jury. Een getuige. Een persoonlijke verschijning op aanmaning van de arbeidsrechtbank. De beklaagde die voor de politierechtbank moet verschijnen, staat er niet bij, en de arbeidsrechtbank is niet de politierechtbank.
Wat betekent dat concreet? U neemt in de regel een dag verlof, of u maakt een afspraak met uw werkgever. Uw aanwezigheidsattest dient dan om aan te tonen waar u was, niet om loon op te eisen.
Twee nuances horen erbij. Een collectieve arbeidsovereenkomst, uw arbeidsreglement of uw individuele overeenkomst kan gunstiger zijn dan het koninklijk besluit. Kijk dat dus na. En werkt u in de openbare sector of bij een overheidsdienst, dan gelden vaak eigen verlofregelingen.
Anders als getuige of burgerlijke partij
Wordt u als getuige gedagvaard, dan verandert uw positie wezenlijk. U bent dan verplicht te komen, en dat is niet vrijblijvend.
Artikel 157 van het Wetboek van Strafvordering:
"De getuigen die aan de dagvaarding niet voldoen, kunnen ertoe gedwongen worden door de rechtbank, die, te dien einde en op vordering van het openbaar ministerie, hen op dezelfde terechtzitting wegens een eerste niet-verschijning veroordeelt tot de bij de wet bepaalde straf en, in geval van een tweede niet-verschijning, tot lijfsdwang."
Artikel 158 laat wel een uitweg. Legt u na een tweede dagvaarding wettige redenen van verschoning voor, dan kan u van die straf ontheven worden. En artikel 189 bepaalt dat dezelfde regels ook voor de correctionele rechtbank gelden.
Voor uw werkgever maakt dat een echt verschil. U komt niet omdat u dat wil, maar omdat een dagvaarding u daartoe verplicht, en dit is bovendien precies het geval dat het koninklijk besluit van 1963 wél opsomt: "oproeping als getuige vóór de rechtbank". Vraag dan een attest waarop staat dat u als getuige gedagvaard was, en voeg uw dagvaarding toe.
De burgerlijke partij staat daar tussenin. Wie zich burgerlijke partij stelt om schade te vorderen, doet dat uit eigen beweging. Artikel 185, § 1 laat haar toe te verschijnen "persoonlijk of in de persoon van een advocaat". U hoeft er dus niet zelf te staan, en u kan geen klein verlet inroepen omdat u vrijwillig aanwezig bent.
Wie er verder allemaal in de zaal zit, leest u in ons artikel over de aanwezigen op de zitting.
Als u echt niet kan komen
Uw advocaat verschijnt in uw plaats. Dat is de kortste weg, en de wet voorziet hem uitdrukkelijk.
Artikel 185, § 1 van het Wetboek van Strafvordering bepaalt dat de beklaagde, de burgerrechtelijk aansprakelijke partij en de burgerlijke partij verschijnen "persoonlijk of in de persoon van een advocaat". Uw advocaat vervangt u dus volwaardig. U hoeft geen dag verlof op te nemen, u verliest geen loon, en u hoeft aan niemand op het werk uitleg te geven.
Twee grenzen moet u kennen.
De rechtbank kan uw persoonlijke verschijning bevelen. Artikel 185, § 2 laat dat toe in elke stand van het geding, zonder dat tegen die beslissing een rechtsmiddel openstaat. Er kan zelfs een bevel tot medebrenging worden uitgevaardigd. Verschijnt u dan niet, terwijl u eerder wel verscheen, dan wordt het vonnis geacht op tegenspraak te zijn gewezen.
Uw partner of een collega mag niet in uw plaats. Enkel een advocaat kan u vertegenwoordigen. Lees daarover of u zonder advocaat naar de politierechtbank kan.
Blijft u weg zonder dat iemand u vertegenwoordigt, dan wordt u bij verstek beoordeeld, en dan begint een tweede klok te lopen. Zie bij verstek veroordeeld door de politierechtbank.
Veelgestelde vragen
Waar vraag ik een attest van aanwezigheid?
Bij de griffier, in de zittingszaal, op de dag van de zitting. Vraag het vóór de zitting begint of meteen na uw zaak. Bel enkele dagen vooraf om na te gaan of die griffie zulke attesten afgeeft.
Moet de griffie mij dat attest geven?
Neen. Er is geen wetsbepaling die de griffie daartoe verplicht. Het is gangbare praktijk, geen recht. Krijgt u niets, dan blijft uw dagvaarding het document dat aantoont dat u die dag werd verwacht.
Staat de reden van mijn zaak op het attest?
Dat hoort er niet op. Een aanwezigheidsattest bevestigt uw naam, de datum, het uur en de rechtbank. Kijk het altijd zelf eerst in voor u het aan uw werkgever geeft.
Heb ik recht op klein verlet als beklaagde?
Naar onze lezing niet. Het koninklijk besluit van 28 augustus 1963 somt de gevallen limitatief op, en de rubriek over rechtbanken vermeldt een jury, een getuige en een persoonlijke verschijning op aanmaning van de arbeidsrechtbank. De beklaagde voor de politierechtbank staat er niet bij. Controleer wel uw sectorale cao en uw arbeidsreglement, die kunnen gunstiger zijn.
En als getuige?
Dan valt u wel onder de lijst: "oproeping als getuige vóór de rechtbank", de nodige tijd met een maximum van vijf dagen. Voeg uw dagvaarding bij uw aanvraag.
Wat als ik als getuige niet kom opdagen?
Artikel 157 van het Wetboek van Strafvordering laat de rechtbank toe u bij een eerste niet-verschijning te bestraffen en bij een tweede tot lijfsdwang te dwingen. Legt u wettige redenen van verschoning voor, dan kan u van die straf ontheven worden.
Kan mijn advocaat gaan zodat ik geen verlof moet nemen?
Ja. Artikel 185, § 1 laat u toe te verschijnen persoonlijk of in de persoon van een advocaat. De rechtbank kan uw persoonlijke verschijning wel alsnog bevelen.
Mag mijn partner in mijn plaats verschijnen?
Neen. Enkel een advocaat kan u vertegenwoordigen.
Zorgeloos naar de politierechtbank
Een halve dag verlof en een papiertje van de griffie: voor veel mensen is dat de hele praktische kant van hun dossier. Voor wie dat niet kan of niet wil uitleggen op het werk, bestaat er een eenvoudiger oplossing dan u denkt.
Onze advocaten pleiten sinds 1974 voor de Belgische politierechtbanken. Wij verschijnen voor u, u blijft aan het werk, en u hoort van ons wat er op de zitting gebeurd is.
Laad hier uw dagvaarding op — gratis, vrijblijvend, antwoord binnen 24 uur. Of bel ons op 03 776 94 98.
Heeft u een rechtsbijstandsverzekering? Dan kost onze tussenkomst u in veel gevallen niets. U kiest daarbij altijd zelf uw advocaat.
Anderen lazen ook: